page-header

user پنجشنبه، ۱۴ مرداد ۱۴۰۰

انواع رسم و رسوم مراسم ازدواج

مراسم ازدواج در منطقه مکران بلوچستان به سه دوره تقسیم میشود که این دوره ها عبارتند از مراسم قبل از خواستگاری، مراسم خواستگاری و مراسم شروع و انجام جشن عقد و عروسی. در فرهنگ قومی و مذهبی بلوچستان تمام مراحل انجام مراسم ازدواج به عهده خانواده ها میباشد؛ انتخاب همسر شایسته ، پرداخت هزینه ازدواج و تهیه ملزومات عروسی از جمله مواردی هستند که خانواده ها برای زوج های جوان انجام میدهند. این مقاله میکوشد تا آداب و مراسم ازدواج را در بخشی از بلوچستان نشان دهد.

گالری عکاسی سالن عقد ایرن

یکی از مرسومات قبل از خواستگاری تهیه وسایل و لوازم مورد احتیاج ازدواج است که در طول زمان توسط پدر و مادر تهیه میشود مثلا در بین مادران بلوچ رسم است که از ابتدا وسایل آشپزخانه و لباس سوزن دوزی شده و زیورآلات برای جهیزیه دختران خود فراهم کنند، هر چند دادن جهیزیه رسم نیست اما این مورد به صورت غیررسمی و غیرآشکار انجام میشود.

 

پدران بلوچ نیز زمانی که پسرانشان به سن ازدواج نزدیک میشوند به فکر تهیه مخارج ازدواج آنها میافتند؛ سنت بسیار پسندیده و خوب فرهنگ قومی بلوچ «بجار» نامیده میشود؛ به این معنی که پدر داماد با نزدیک شدن زمان ازدواج پسرش و گاهی حتی از یکسال قبل شروع به «بجارگیری» از افراد و آشنایان خود میکند و هر کس متناسب با توان خویش کمک میکند؛ یکی پول ، دیگری گوسفند یا برنج ، گندم و غیره میدهد و به این ترتیب قسمتی از مخارج و هزینه ها به دست میآید. مراسم شروع و انجام عقد و عروسی بلوچ ها به عقد «قبض و کاغذ» میگویند؛ مراسمی است که یک روز قبل از شروع مراسم جشن عروسی انجام میشود و مردان فامیل عروس و ریش سفیدان محل از طرف خانواده عروس و آشنایان داماد از طرف خانواده داماد به منزل پدر عروس دعوت میشوند که بیشتر اوقات بعد از نماز ظهر میباشد، در این جلسه که روحانی محل و سردفتر نیز دعوت میشود پس از اینکه مردم جمع شدند سر دفتر مشغول نوشتن دفترچه عقد میشود. شروع «جل بندی» یعنی پهن کردن لحاف و پتو در شب اول طی مراسم خاصی با حضور مادر داماد و همراهان و خانواده عروس در اتاق حجله منزل عروس انجام میگیرد و هنگام انجام این مراسم توسط زنان اشعار (نازنیک ) مخصوص جل بندی نواخته میشود.

 

مراسم ازدواج در شهر تسوج

مراسم عروسی در تسوج مانند سایر نقاط ایران دارای سبک و سیاق مشابهی است که گاهی در برخی آداب تفاوت هایی دیده میشود. بعضی اوقات آنهایی که دارای مکنت هستند برای جشن عروسی چندین روز جشن میگیرند و معمولا در این جشن ها از نوازندگان استفاده میکنند. جوانان این ناحیه اعم از این که مقیم زادگاه خود باشند یا دور از دیار خود زندگی کنند سعی میکنند که در موقع ازدواج و گزینش همسر با دختران زادگاه خود ازدواج کنند، زیرا دختران این ناحیه علاوه بر زیبایی به پاکدامنی، عفت و عصمت مشهور و بر بیآلایشی و صفای باطنی موصوف و به سنت ها و آداب و رسوم ملی و مذهبی سخت پایبندند و از لحظه ای که به خانه بخت قدم میگذارند موقعیت خود را به عنوان مرکز ثقل خانواده و مرکز عطوفت و مهر حفظ میکنند.

گالری عکاسی سالن عقد ایرن

هدایای نامزدی در اعیاد گاهی بین نامزدی و عروسی فاصله میافتاد و در فاصله این مدت اگر عیدی در پیش بود از طرف خانواده پسر، هدایایی برای خانواده دختر فرستاده میشد به عنوان مثال : ١ـ شب چهارشنبه سوری: در این شب از طرف خانواده داماد مرغ و برنج پخته شده ، لباس ، چادر، کفش و … امروزه خانواده های تسوجی هر ساله در مراسم عید نوروز و شب چهارشنبه سوری هدایایی را برای دخترهای خود که عروس شده و از خانه پدری رفته اند میفرستند که این هدایا شامل میوه فصل ، چند قواره پارچه ، آجیل ، خشکبار و … روز دوم در این روز که به نام «پارچا کسدی» معروف است ، پارچه های خریداری شده را که روز قبل به خانه عروس برده اند، به تن عروس اندازه کرده و به طور نمادین با قیچی بریده و کوک میزدند، این کار توسط خیاطی که از طرف خانواده داماد به منزل عروس برده میشد انجام میگرفت .

در این مراسم دختران جوان به همراه عروس به حمام میرفتند و از طرف خانواده داماد سماور، چایی، میوه ، شیرینی، آجیل و خشکبار برای مهمانان عروس فرستاده میشد و در حمام بساط رقص و پایکوبی و شادمانی به راه میافتاد. در مراسم پاگشا معمولا هدیه ای از طرف خانواده ها به عروس و داماد داده میشد که مراسمی توأم با شادی بود.

بازگشت به بالا